Home Tin tức Lương nhân lực CNTT Việt thấp hơn nhiều nước trong khu vực

Lương nhân lực CNTT Việt thấp hơn nhiều nước trong khu vực

SHARE
nhan-luc-CNTT

Các chuyên gia nhận định lợi thế của CNTT Việt khi vươn ra nước ngoài là chi phí rất cạnh tranh. Số liệu của mạng việc làm Jobstreet.com cũng chỉ ra rằng, mức lương của Việt, trong đó có người làm CNTT khá thấp so với nhiều nước trong khu vực.

nhan-luc-CNTT

Theo VINASA, dự tính nhu cầu nhân lực của các doanh nghiệp CNTT trong giai đoạn 2016 – 2020 là khoảng 400.000 người (Ảnh minh họa. Nguồn: Internet)
Liên quan đến câu chuyện lương/thu nhập của nhân lực CNTT , ông Vũ Thế Bình, Tổng thư ký Hiệp hội Internet Việt Nam, Tổng giám đốc NetNam cho rằng rất khó để đưa ra nhận định lương kỹ sư CNTT Việt Nam cao hơn hay thấp hơn so với các nước trong khu vực: “Nếu nhìn thấy nhiều kỹ sư CNTT ở lại hoặc sang Singapore để làm việc thì chắc là thu nhập bên đó cao hơn ở Việt Nam. Nhưng lại không thấy nhiều kỹ sư CNTT sang Lào làm việc, phải chăng bên đó thu nhập thấp hơn ở Việt Nam. Tôi cho rằng việc so sánh chỉ có ý nghĩa khi đưa về cùng một thang đo nào đó, cũng giống như bài toán so sánh GDP đầu người vậy, đôi khi người ta dùng chỉ số khác để so sánh chứ không phải GDP vì không hoàn toàn chính xác”.

Dù không đưa ra câu trả lời chính xác cho câu hỏi: “lương kỹ sư CNTT Việt cao hay thấp hơn so với các nước trong khu vực?”, song nhiều chuyên gia trong ngành phần mềm và dịch vụ CNTT đều có chung nhận định: nguồn nhân lực dồi dào và chi phí nhân lực cạnh tranh là một trong những điểm mạnh của doanh nghiệp Việt Nam khi vươn ra cung cấp dịch vụ tại thị trường nước ngoài. Trao đổi với ICTnews, đại diện một lãnh đạo doanh nghiệp lớn trong ngành đã cho biết: “Chi phí nhân lực CNTT Việt Nam rất cạnh tranh so với nhiều quốc gia khác trong khu vực”.

Trước đó, trong báo cáo “Minh bạch mức lương trong tuyển dụng tại Việt Nam” được mạng việc làm JobStreet.com công bố hồi giữa năm 2015, cùng với kết quả khảo sát cho thấy ở cả 3 vị trí nhân viên, nhân sự cấp trung và quản lý, nhân lực ngành CNTT đều nằm trong Top 10 ngành có mức lương trung bình cao, số liệu mức lương do JobStreet.com tổng hợp cũng chỉ ra rằng, mức lương dành cho nhân sự Việt Nam vẫn còn khá thấp so với nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á, tiêu biểu là Singapore và Malaysia. Chuyên gia của JobStreet.com cho rằng, một trong những lý do khiến mức lương lao động Việt Nam thấp hơn so với các nước trong khu vực là do năng suất lao động của người Việt chưa cao, bởi theo báo cáo của ILO, chỉ có 1/5 lực lượng lao động tại Việt Nam được đào tạo chuyên môn.

Bàn về vấn đề nhân lực CNTT Việt Nam, Tổng giám đốc NetNam Vũ Thế Bình khẳng định, nhìn chung nhân lực CNTT Việt Nam cũng như nhiều ngành nghề khác của chúng ta không phải thuộc loại kém. Thậm chí, trong một số lĩnh vực, kỹ sư của Việt Nam còn có trình độ kỹ thuật rất giỏi, rất sâu.

Tuy nhiên, người đứng đầu NetNam cũng cho hay: “Có thể dễ nhận thấy những điểm yếu của nhân lực CNTT Việt Nam, đó là: tính chuyên nghiệp, tầm nhìn và khả năng ngoại ngữ”.

Trao đổi với báo chí ngay sau khi tái đắc cử chức vụ Chủ tịch Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ CNTT Việt Nam (VINASA), Chủ tịch FPT Trương Gia Bình đã thẳng thắn chỉ rõ có 3 điểm yếu lớn của lao động Việt Nam, cản trở sự phát triển của ngành phần mềm và dịch vụ CNTT Việt Nam hiện nay. Thứ nhất là ngoại ngữ, kể cả tiếng Anh lẫn tiếng Nhật; đây là điểm thua thiệt của Việt Nam so với những nước như Ấn Độ, Bangladesh, Philippines. Điểm yếu thứ hai là trình độ chuyên môn. “Vấn đề tôi muốn nói đến ở đây không phải chỉ là chuyên môn về CNTT mà là chuyên môn của các ngành nghề khác. Bởi lẽ, khi làm phần mềm bạn phải nắm vững kiến thức của nhiều ngành: năng lượng, dầu khí, hàng không, vận tải, y tế, giáo dục…, phải trở thành những chuyên gia đa ngành. Điều này Việt Nam còn rất thiếu”, ông Bình phân tích. Và điểm yếu thứ ba, theo ông Bình, là nhân lực Việt Nam chưa quen bán hàng ra thế giới.

Trao đổi với ICTnews, một cán bộ phụ trách phòng CNTT của một doanh nghiệp hoạt động trong ngành dịch vụ có quy mô gần 2.000 lao động (xin được giấu tên) cho biết hiện nay ông cũng đang đau đầu với việc tuyển dụng kỹ sư CNTT: “Phòng CNTT có gần 20 người nhưng mới đây đã phải cho nghỉ một số do trình độ kém, không làm được việc. Hiện công ty đang có nhu cầu tuyển 13 người nhưng rất khó tuyển vì quy định của đơn vị là lương thử việc chỉ 6 triệu đồng/ tháng. Mặt bằng chung hiện nay tối thiểu 10 triệu đồng/tháng mới tuyển được người làm được việc. Hơn thế, để tuyển được nhân sự vừa làm được việc vừa có kinh nghiệm lại càng vô cùng khó”.

Trong báo cáo đánh giá tình hình hoạt động của ngành phần mềm và dịch vụ CNTT Việt Nam thời gian qua, VINASA đã cho biết, trong 5 năm từ 2011 – 2015, nhân lực CNTT Việt Nam ngày càng tăng về số lượng và nâng cao hơn về chất lượng, đến nay đã đạt gần 200.000 lao động làm việc trong ngành phần mềm, dịch vụ CNTT và nội dung số.

Tuy nhiên, Hiệp hội này cũng chỉ rõ, một trong những hạn chế lớn, đã và đang cản trở sự phát triển của ngành phần mềm và dịch vụ CNTT Việt Nam chính là sự thiếu hụt nguồn nhân lực cả về số lượng và chất lượng vẫn là một. Cụ thể, dự tính nhu cầu nhân lực của các doanh nghiệp trong giai đoạn 2016 – 2020 là khoảng 400.000 người trong khi toàn bộ hệ thống 290 trường ĐH-CĐ và khoảng 150 cơ sở đào tạo về CNTT trong cả nước hiện chỉ có khả năng cung ứng khoảng 250.000 người. Cùng với đó, chất lượng kiến thức, kỹ năng chuyên môn và trình độ ngoại ngữ của sinh viên mới ra trường rất hạn chế. Hầu hết các doanh nghiệp đều phải mất 3-6 tháng để đào tạo nhân viên mới trước khi chính thức làm việc.

“Chính sự thiếu hụt nhân lực chất lượng cao đã dẫn đến tình trạng tranh giành nhân lực giữa các doanh nghiệp, tỷ lệ người lao động nhảy việc ngày càng cao, gây khó khăn cho hoạt động của doanh nghiệp; đồng thời làm tăng giá nhân công lao động, giảm năng lực cạnh tranh và sức hấp dẫn của ngành với các nhà đầu tư”, báo cáo của VINASA nêu.

Tại cuộc làm việc của Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam với Bộ TT&TT mới đây, đại diện lãnh đạo FPT đã cho biết, riêng về công nghệ, hiện nay ngành GD&ĐT Việt Nam đang có những lạc hậu nhất định về chương trình, chưa cập nhật được kiến thức về những công nghệ mới nhất. Đào tạo vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu thực tiễn.

“Câu chuyện ở FPT là một ví dụ. Mỗi năm chúng tôi cần từ 3.000 – 4.000 lập trình viên nhưng không bao giờ tuyển đủ. Một trong những cản trở sự phát triển của FPT hiện nay chính là khó khăn về nguồn lực. Mặc dù cả nước có nhiều cơ sở đào tạo nhưng sau khi tuyển về, để đạt yêu cầu của doanh nghiệp cũng không phải dễ, bản thân FPT cũng đã phải đào tạo thêm rất nhiều. FPT cũng đã làm việc với nhiều trường đại học có đào tạo ngành CNTT để hợp tác đưa những công nghệ mới vào đào tạo, giới thiệu tiếng Nhật vào đào tạo tại những trường này và cam kết tất cả những sinh viên CNTT có trình độ tiếng Nhật từ N3 trở lên sẽ được doanh nghiệp tiếp nhận”, vị đại diện này chia sẻ.

Rõ ràng việc tìm lời giải cho bài toán về chất lượng nhân lực CNTT vẫn sẽ làm mối quan tâm hàng đầu của ngành CNTT nói chung và các doanh nghiệp phần mềm và dịch vụ CNTT nói riêng để có thể nâng cao khả năng cạnh tranh, đưa ngành và doanh nghiệp phát triển mạnh trong giai đoạn đó.